English
Thực tế, đây thường là những biểu hiện tự nhiên khi trẻ bước vào tuổi dậy thì – một giai đoạn quan trọng cả về thể chất lẫn tâm lý.
Bác sĩ Nhi khoa nhận thấy điều phụ huynh cần nhất không phải là quá lo lắng, mà là hiểu đúng để đồng hành cùng con đúng cách.
Dậy thì không chỉ là “cao lên” – mà là một cuộc thay đổi toàn diện
Dậy thì là giai đoạn cơ thể được “kích hoạt” bởi hệ hormone để chuyển từ trẻ em sang trưởng thành.
Tuổi dậy thì:
- Bé gái bắt đầu dậy thì từ 8 – 13 tuổi
- Bé trai từ 9 – 14 tuổi
Trong giai đoạn này, hormone nội tiết tăng lên sẽ làm cơ thể thay đổi rõ rệt:
- Chiều cao tăng nhanh. Nhiều trẻ có thể tăng 10 – 15 cm chỉ trong một năm nếu được chăm sóc tốt.
- Thay đổi giọng nói
- Phát triển tuyến vú hoặc cơ bắp
- Xuất hiện mụn, thay đổi da tóc
- Thay đổi cảm xúc và hành vi
Cảm xúc của trẻ cũng “dậy thì”
Không ít phụ huynh thấy con:
- Dễ cáu hơn trước
- Nhạy cảm hơn
- Muốn có không gian riêng
- Ngại chia sẻ với bố mẹ
Đây không hẳn là “bướng” hay “khó bảo”, mà phần lớn liên quan đến sự thay đổi hormone và tâm lý tuổi lớn.
Điều trẻ cần trong giai đoạn này thường là: được lắng nghe, được tôn trọng, được giải thích đúng về cơ thể mình. Đôi khi, một cuộc trò chuyện nhẹ nhàng sẽ hiệu quả hơn rất nhiều so với việc la mắng hay kiểm soát quá mức.
Dậy thì cũng là “giai đoạn vàng” để phát triển chiều cao
Rất nhiều phụ huynh chỉ bắt đầu lo chiều cao khi trẻ gần trưởng thành. Tuy nhiên, sau khi sụn tăng trưởng đóng lại, khả năng cải thiện chiều cao sẽ hạn chế đáng kể.
Để hỗ trợ trẻ phát triển tốt trong giai đoạn dậy thì, cha mẹ nên chú ý:
- Dinh dưỡng đầy đủ: đạm, canxi, vitamin D, kẽm
- Ngủ sớm và ngủ đủ giấc
- Vận động thể thao thường xuyên
- Hạn chế thức khuya, nước ngọt và thiết bị điện tử quá nhiều
Đây là những yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đến hormone tăng trưởng của trẻ.
Khi nào cha mẹ nên đưa trẻ đi khám?
Không phải mọi thay đổi ở tuổi dậy thì đều là bất thường. Tuy nhiên, cha mẹ nên đưa trẻ đi thăm khám nếu nhận thấy một trong các dấu hiệu sau:
- Nghi ngờ dậy thì quá sớm hoặc quá muộn so với độ tuổi thông thường
- Chiều cao tăng quá nhanh hoặc chậm hơn nhiều so với bạn cùng lứa
- Tăng cân nhanh, béo phì hoặc có dấu hiệu rối loạn nội tiết như mụn nhiều, rậm lông, kinh nguyệt bất thường
- Trẻ thường xuyên mệt mỏi, ngủ kém, giảm tập trung học tập
- Thay đổi cảm xúc kéo dài: dễ cáu gắt, lo âu, thu mình hoặc giảm giao tiếp với gia đình
- Cha mẹ lo lắng về sự phát triển thể chất hoặc tâm lý của con
Việc thăm khám sớm với bác sĩ Nhi sẽ giúp cha mẹ theo dõi toàn diện quá trình phát triển và dậy thì của trẻ thông qua kiểm tra thể chất, theo dõi chiều cao – cân nặng và thực hiện các xét nghiệm cần thiết như nội tiết hoặc tuổi xương khi phù hợp.
Để được tư vấn chi tiết hoặc đặt lịch khám với các bác sĩ chuyên khoa của HFH, vui lòng liên hệ HOTLINE 024.35771100 hoặc INBOX FANPAGE “Bệnh viện Việt Pháp Hà Nội”, Zalo OA zalo.me/2008009049335817955.
