English
Hen phế quản là tình trạng các đường dẫn khí trong phổi bị viêm và thu hẹp, khiến không khí lưu thông khó khăn hơn. Khi lên cơn hen, trẻ có thể xuất hiện các triệu chứng như thở khò khè, ho, tức ngực hoặc khó thở. Thở khò khè khá phổ biến ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ, nhưng không phải trẻ nào thở khò khè cũng mắc hen phế quản.
Dấu hiệu và triệu chứng của bệnh hen
Các dấu hiệu phổ biến của cơn hen nhẹ bao gồm:
- Vấn đề về thở – hụt hơi khi nghỉ ngơi, cảm thấy bị tức ngực, thở một cách khó khăn, hoặc không thể nói trọn câu vì bị hụt hơi. Một số trẻ có thể nhanh mệt hoặc khó tham gia các hoạt động thể chất như những trẻ khác.
- Thở khò khè
- Ho – thường xảy ra vào ban đêm hoặc vào những giờ gần sáng, khi thời tiết mát mẻ, và trong khi tập thể dục. Tuy nhiên, chỉ ho đơn thuần không có nghĩa là trẻ bị hen
Những triệu chứng này thường kéo dài từ hai đến ba ngày và đôi khi lâu hơn.
Trong cơn hen nặng: Hãy lập tức gọi xe cứu thương khi con bạn lên cơn hen nặng.
- Trẻ khó thở, mệt mỏi, kiệt sức hoặc thậm chí ủ rũ
- Nhìn thấy những chỗ lõm sâu di chuyển ở cổ họng hoặc ngực của trẻ vì trẻ đang cố gắng sức thở
- Nhìn xung quanh môi có màu hơi tái xanh
- Nghe thấy tiếng thở ồn ào
Nguyên nhân gây ra hen suyễn?
Không phải lúc nào cũng xác định được chính xác nguyên nhân gây hen. Bệnh có thể có yếu tố gia đình và thường gặp hơn ở những trẻ có các bệnh lý dị ứng như chàm, sốt phấn hoa và dị ứng.
Một số yếu tố có thể làm khởi phát hoặc khiến triệu chứng hen nặng hơn gồm:
- Tác nhân phổ biến nhất là nhiễm trùng đường hô hấp do vi-rút gây ra
- Gắng sức
- Thời tiết thay đổi, nhiều gió hoặc không khí lạnh
- Mạt bụi trong nhà, phấn hoa hoặc thú nuôi.
Đặc biệt, khói thuốc lá có thể gây khởi phát cơn hen, kể cả khi khói đã bám trên quần áo hoặc đồ đạc. Vì vậy, không nên hút thuốc trong nhà hoặc gần trẻ.
Việc nhận biết những yếu tố thường khiến con xuất hiện triệu chứng sẽ giúp gia đình chủ động hơn trong việc kiểm soát bệnh.
Bác sĩ chẩn đoán hen như thế nào
Để chẩn đoán hen phế quản, bác sĩ sẽ tìm hiểu kỹ về tiền sử bệnh của trẻ và gia đình, đặc điểm các cơn hen, thời điểm xuất hiện triệu chứng, những yếu tố khiến triệu chứng nặng hơn hoặc giảm đi, cũng như đáp ứng với thuốc giãn phế quản.
Bác sĩ cũng sẽ thăm khám lâm sàng. Trong một số trường hợp, trẻ có thể cần thực hiện thêm các xét nghiệm, chẳng hạn đo chức năng hô hấp. Việc chỉ định xét nghiệm sẽ tùy thuộc vào từng trường hợp cụ thể.
Hen phế quản được điều trị như thế nào?
Điều trị hen thường bao gồm thuốc cắt cơn và thuốc kiểm soát/dự phòng, tùy vào tình trạng của từng trẻ.
- Thuốc cắt cơn giúp làm giãn đường thở, từ đó giúp trẻ dễ thở hơn và giảm nhanh các triệu chứng. Một trong những thuốc thường được sử dụng là salbutamol.
- Thuốc kiểm soát/dự phòng giúp kiểm soát tình trạng viêm đường thở và giảm nguy cơ xuất hiện các triệu chứng. Nếu được kê thuốc dự phòng, trẻ cần sử dụng đúng liều và đúng thời gian theo hướng dẫn của bác sĩ, ngay cả khi đã cảm thấy khỏe.
Một số trường hợp cơn hen có thể cần sử dụng corticosteroid theo chỉ định của bác sĩ. Không phải cơn hen nào cũng cần dùng steroid và bố mẹ không nên tự ý sử dụng thuốc cho trẻ.
Trẻ bị cảm lạnh có cần dùng kháng sinh để phòng cơn hen?
Cảm lạnh thường do virus gây ra, trong khi kháng sinh được sử dụng để điều trị nhiễm khuẩn do vi khuẩn. Vì vậy, không sử dụng kháng sinh để phòng ngừa cơn hen khi trẻ bị cảm lạnh.
Nếu trẻ có dấu hiệu nhiễm khuẩn do vi khuẩn, bác sĩ sẽ đánh giá và chỉ định kháng sinh khi cần thiết.
Tại Bệnh viện Việt Pháp Hà Nội (HFH), trẻ có các triệu chứng nghi ngờ hen phế quản sẽ được thăm khám toàn diện bởi bác sĩ chuyên khoa Nhi nhằm xác định chính xác nguyên nhân gây ho kéo dài và các triệu chứng hô hấp tái diễn. Với phương pháp chẩn đoán phù hợp theo từng độ tuổi cùng kế hoạch điều trị và theo dõi cá thể hóa, HFH đồng hành cùng gia đình trong việc kiểm soát hen hiệu quả, giúp trẻ hít thở dễ dàng hơn, hạn chế các đợt cấp và tự tin học tập, vui chơi, phát triển khỏe mạnh.
Để biết thêm thông tin chi tiết hoặc đặt lịch khám với các bác sĩ Nhi khoa tại HFH, vui lòng liên hệ qua HOTLINE 024.35771100, INBOX Fanpage “Bệnh viện Việt Pháp Hà Nội” hoặc Zalo OA zalo.me/2008009049335817955.
